Turfroute kort
Volg de sporen van de Roosendaalse turfgeschiedenis
De regio rondom Roosendaal kent een rijke turfgeschiedenis. Zo kun je in de vele natuurgebieden vandaag de dag nog steeds sporen vinden van de turfhandel van honderden jaren geleden. En wist je dat vele straatnamen en plaatsnamen hun naam te danken hebben aan deze historie? Fiets de turfroute en geniet van de bijzondere verhalen!
West-Brabant had, dankzij de veenrijke grond, van de dertiende tot het begin van …
Volg de sporen van de Roosendaalse turfgeschiedenis
De regio rondom Roosendaal kent een rijke turfgeschiedenis. Zo kun je in de vele natuurgebieden vandaag de dag nog steeds sporen vinden van de turfhandel van honderden jaren geleden. En wist je dat vele straatnamen en plaatsnamen hun naam te danken hebben aan deze historie? Fiets de turfroute en geniet van de bijzondere verhalen!
West-Brabant had, dankzij de veenrijke grond, van de dertiende tot het begin van de achttiende eeuw een levendige turfhandel. Turf diende als brandstof en was zeer gewild, niet alleen in Nederland maar ook over de grens in België. In de zomermaanden werd de turf uitgegraven in de veengebieden, te drogen gelegd en vervolgens via turfvaarten naar havens als Roosendaal, Oudenbosch of Steenbergen vervoerd. En wist je dat ‘moer’ een andere naam voor turf is? Daar zijn bijvoorbeeld de plaatsnamen Nieuwmoer en Moerstraten van afgeleid.
En zo zijn er meer namen die doen denken aan het turfverleden, zoals de Oude Turfvaartsestraat (1). Deze straat volgt namelijk een oude turfvaart uit 1610. Toen het turftransport stil kwam te liggen werd deze vaart gedempt, maar de straatnaam verraadt het verleden. Ook bij camping Zonneland zie je een stuk van de geschiedenis: zo herinneren de bassins hier aan de vroegere waterwinning en later het voormalige zwembad op deze plaats.
Over de Molenbeek, vlakbij Nispen, ligt het turfvaart aquaduct (2), een brug met waterbakken als leuning waar het water overstroomt. Dit eigentijdse kunstwerk is een herinnering aan het aquaduct dat hier ooit lag. Ten tijde van de moernering stak hier een turfvaart de beek over. Aan weerszijden van de N262 staan verder twee muren met verschillende bruine tinten die de verschillende verdwenen bodemlagen weergeven. Daarnaast heeft kunstenares Marijke Maas de turf teruggebracht in het landschap: met cortenstaal maakte zij een stapel “turfblokken”.
De Gerda Hoeve (3) gelegen op deze route verdient ook bijzondere aandacht. De boerderij dateert al van voor 1900 en werd in 1927 verbouwd naar ontwerp van de Roosendaalse architect Jacques Hurks. Het is een zeldzaam voorbeeld van een boerderij met schuur in de stijl van de Amsterdamse school. Kenmerkend zijn de parabooldaken, de houten gevel van de schuur en het fraaie metselwerk. Vandaag is de Gerda Hoeve vooral bekend als ijsboerderij. Een perfect rustpunt als je een korte pauze wilt houden!
De Roosendaalse Vaart (4) is het Belgische deel van wat in Nederland de Natte of Elderse Turfvaart heet. Langs deze turfvaart, die dateert uit 1449, werden de turfblokken uit veengebied de Matjens of de Maatjes naar Roosendaal gebracht.
Achter de kerk in Nispen is een TurfTuin (5) aangelegd, waar de verbeelding van turf centraal staat. Het is een plek om heerlijk te recreëren of om je even rustig terug te trekken. Een belangrijk onderdeel van de TurfTuin is het Openluchttheater Nispen.
De Zoom (6) is een diep gelegen, 13,5 kilometer lange stroom die ontspringt op de Kalmthoutse Heide als Oude Moervaart. Als Spillebeek en De Zoom stroomt ze langs Essen en Wouwse Plantage naar Bergen op Zoom. Deze waterweg werd vroeger gebruikt om turf naar de haven van Bergen op Zoom te vervoeren. Dat gebeurde per turfvlet, een schip van 15 meter lang en 2,5 meter breed dat werd getrokken door vier personen die op de waterkant liepen. De turfvaarten waren niet veel breder dan de vletten, dus boten konden elkaar niet passeren. Om problemen te voorkomen voer men in konvooien van enkele tientallen aan elkaar gekoppelde turfschepen achter elkaar. Na aanvankelijk een belangrijke functie te hebben gehad als turfvaart kreeg De Zoom later vooral een belangrijke rol bij de waterhuishouding als onderdeel van de West-Brabantse Waterlinie.
Dit ga je zien
Rozenvendreef 2
4706 PD Roosendaal
Rozenvendreef 2
4706 PD Roosendaal
Beschrijving
Rozenvendreef 2
4706 PD Roosendaal
Deze fietsroute is uitgezet op basis van het knooppuntennetwerk. De route is beschreven vanaf knooppunt 96, maar je kunt de route op ieder gewenst knooppunt starten.
Je volgt vanaf knooppunt 96 de knooppunten 71 - 95 - 55 - 6 - 5 - 15 - 27 - 28 - 01 - 85 - 87 - 92 - 05 - 99 - 96
Onderweg kom je langs voldoende horecagelegenheden om even af te stappen voor een hapje en een drankje.
Rozenvendreef 2
4706 PD Roosendaal